Geheugentechniek als academische vaardigheid

Op dinsdag 15 november hield dr. Martin F.J. Baasten van het Expertisecentrum Academische Vaardigheden een lezing voor iedereen die geïnteresseerd was, over geheugentechnieken. Er kwamen studenten, docenten en medewerkers van OSZ op af.

Eigenlijk zouden alle eerstejaars in hun eerste week met deze technieken aan de slag moeten. Ze krijgen ze natuurlijk aangeboden tijdens Academische Vaardigheden, tenminste tijdens de colleges die verzorgd worden door het EAV. Wanneer onthoud je iets? Waarom hoef je voor bijvoorbeeld jeugdherinneringen niet heel diep in je geheugen te graven? Waarom ben je alweer vergeten vuilniszakken te kopen? In ieder geval, als je iets wil onthouden, moet je er aandacht aan besteden. Martin Baasten illustreerde dit met een verhaal over een bus die begon met 9 passagiers, bij de volgende halte stapten er twee uit, en 5 in, de daarop volgende halte stapten er twee mensen uit, en tien in en dat ging nog een aantal haltes door. Het hele publiek zat ijverig te rekenen. En toen kwam de vraag van Martin Baasten: “Hoe vaak is de bus gestopt?”

De Russische psychoog Luria heeft een geval beschreven van iemand die niets vergat. Deze man bleek alles in beelden om te zetten. Wij onthouden beter beelden dan getallen of woorden. Als je woordjes wilt leren in een vreemde taal, is het daarom handig er een vreemd beeld aan te hangen. Neem het Perzische woord bozorg – zie een postbode die een groot pakket komt bezorgen – en je vergeet nooit meer dat bozorg groot betekent.
Of koppel woordjes die je moet leren aan de plattegrond van je kamer. Je moet bijvoorbeeld een rijtje groente leren – de bloemkool hangt aan de kapstok, de sla ligt in de hondenmat. Met zo gek mogelijke associaties leer je dingen het best.

Getallen onthouden is nog moeilijk dan woorden, waarschijnlijk omdat getallen niet bepaald “sexy” zijn (in ieder geval niet voor ons werkzaam bij de faculteit der Geesteswetenschappen). Als je van getallen woorden en verhalen maakt, onthoud je ze gemakkelijker. Voor je tentamen Russische geschiedenis moet je onthouden dat de Iwan de Verschrikkelijke in 1584 is overleden. Dat het niet voor het jaar 1000 gebeurde, dat kun je wel onthouden, dus de 1 slaan we over. De 5 is bij de major-techniek een V of een F, de 8 = een k, de 4 =r. Bedenk een gek zinnetje of woord met een V (of F), een k en een r. Zoals Vijf Katten op een Rekje. Bij het eerstvolgende tentamen. Denk je sterfjaar van Ivan – Vijf Katten op een Rekje, dus 1584. Een heel studieboek onthouden, hoe doe je dat dan? Kijk naar de structuur. Als je de structuur begrijpt, onthoud je het beter. Dus student, leer de inhoudsopgave uit je hoofd. De zaal kreeg een verhaal te lezen, waar geen touw aan vast te knopen leek. Waar ging het over? Pas toen ons de titel van het stuk gegeven werd, begrepen we dat het verhaal niet totaal uit de lucht gegrepen was. (Ik verklap de clou niet.) Kortom een leerzame lezing. En ik ben vast veel vergeten te vertellen. Het zij zo.

Meer lezen? Het geheugenpaleis van Joshua Foer en De taalhacker van Gabriel Wyner.


Laatst Gewijzigd: 21-11-2016